Rượu Cognac Chính Hãng

Rượu Cognac là gì?

Cognac là một loại Brandy được sản xuất trong vùng địa lý Cognac của Pháp và phải tuân thủ các điều kiện riêng về nguyên liệu, chưng cất, trưởng thành cũng như ghi nhãn.

Nói ngắn gọn: Cognac không phải tên gọi chung cho tất cả rượu mạnh chưng cất từ nho.

Rượu bắt đầu từ vang trắng dành cho chưng cất. Sau lên men, vang được chưng cất hai lần theo phương pháp Charentaise để tạo eau-de-vie trong suốt, rồi tiếp tục trưởng thành trong thùng gỗ sồi.

Ugni Blanc là giống nho chủ đạo, hiện chiếm khoảng 98% vườn nho Cognac. Ngoài ra, quy chuẩn còn cho phép một số giống như Colombard, Folle Blanche, Montils và Folignan.

Các điều kiện về xuất xứ, tuổi rượu và ghi nhãn được công bố tại Cognac France – quy định về AOC Cognac.

Cognac và Brandy khác nhau thế nào?

Cách dễ nhớ nhất là:

Cognac là Brandy, nhưng không phải mọi Brandy đều là Cognac.

Brandy là nhóm rộng hơn. Cognac lại bị ràng buộc bởi vùng sản xuất và bộ quy chuẩn riêng của appellation Cognac.

Nếu muốn nhìn toàn cảnh nhóm rượu này trước khi chọn chai, có thể chuyển sang rượu Brandy nhập khẩu.

VS, VSOP, XO và XXO nói lên điều gì?

Điều cần nhớ là phân hạng tuổi của Cognac được xác định theo eau-de-vie trẻ nhất có mặt trong blend.

Một nhà Cognac có thể sử dụng nhiều eau-de-vie già hơn mức tối thiểu.

Vì vậy, hai chai cùng ghi VSOP chưa chắc có cùng phong cách, độ sâu hay cấu trúc tuổi. Chữ trên nhãn cho biết ngưỡng pháp lý; phần còn lại nằm ở cách từng nhà xây dựng blend.

Cognac được làm như thế nào?

Vang nền Cognac được làm chủ yếu để phục vụ chưng cất. Nó thường có độ acid cao và nồng độ cồn tương đối thấp.

Quá trình chưng cất Charentaise diễn ra hai lần trong nồi đồng.

Lần đầu tạo ra distillate gọi là brouillis. Ở lần thứ hai, người chưng cất tách các phần của mẻ và giữ phần phù hợp để tạo eau-de-vie dùng cho Cognac.

Sau đó mới đến giai đoạn cần nhiều thời gian nhất: trưởng thành trong thùng sồi.

Trong thùng, eau-de-vie từ từ lấy màu, tannin gỗ và nhiều hợp chất hương. Đồng thời, quá trình oxy hóa chậm làm cảm giác cồn dịu dần và thay đổi cách trái cây, gia vị, hạt và gỗ thể hiện trong ly.

Phần quy trình này có thể xem trực tiếp tại Cognac France – quy trình sản xuất Cognac.

Đặc điểm hương vị của rượu Cognac

Không có một mùi vị chung cho toàn bộ Cognac.

Tuổi, cru, loại thùng, nhà làm rượu và cách phối eau-de-vie đều tác động tới những gì người uống cảm nhận.

Hoa và trái cây tươi

Ở Cognac trẻ, trái cây thường nằm khá gần phía trước.

Lê, đào, citrus, hoa trắng và một chút vani là những nhóm hương dễ gặp. Cảm giác trên vòm miệng thường nhanh và sáng hơn, còn phần nhiệt của cồn cũng dễ nhận biết hơn.

Các dòng VS và một số VSOP vì thế khá linh hoạt khi uống nguyên chất, với đá hoặc dùng trong cocktail.

Trái cây khô, hạt và gia vị

Khi thời gian trong thùng dài hơn, hướng hương thường trầm xuống.

Mơ khô, mận, nho khô, vỏ cam, hạnh nhân, hạt phỉ, quế, đinh hương, cacao và cà phê có thể dần xuất hiện.

Phần gỗ cũng rõ hơn, nhưng không nên hiểu rằng Cognac càng nhiều gỗ thì càng tốt. Khi gỗ che hết trái cây và độ tươi, ly rượu dễ trở nên khô và nặng.

Rancio Charentais là gì?

Rancio là một trong những khái niệm thú vị nhất khi nói về Cognac trưởng thành lâu.

Ở những eau-de-vie già, BNIC mô tả nhóm hương này bằng hình ảnh nền rừng mùa thu, nấm và dầu óc chó.

Nghe riêng từng từ có vẻ khá lạ. Trong ly, chúng thường nằm phía dưới trái cây khô và gia vị, tạo cảm giác trầm hơn chứ không phải dấu hiệu rượu bị hỏng.

Các vùng sản xuất Cognac nổi bật

Khác Whisky, Cognac không có câu chuyện “Pháp, Nhật, Mỹ hay Ireland”.

Cognac chỉ có thể được sản xuất trong vùng Cognac của Pháp.

Bên trong khu vực này có sáu crus:

• Grande Champagne
• Petite Champagne
• Borderies
• Fins Bois
• Bons Bois
• Bois Ordinaires, hay Bois à Terroirs

Grande Champagne

Grande Champagne thường được chú ý vì các eau-de-vie có khả năng phát triển tốt qua thời gian dài.

Chữ “Champagne” ở đây không liên quan tới Champagne sủi bọt. Nó là tên một cru của Cognac.

Một ví dụ trong danh mục Kho Rượu 68 là Lhéraud Cognac Grande Champagne 1973.

Số 1973 ở đây là vintage. Không nên tự động lấy năm hiện tại trừ 1973 để gọi đó là tuổi của Cognac, bởi rượu không tiếp tục tính tuổi trưởng thành sau khi rời thùng.

Petite Champagne

Petite Champagne là một cru riêng.

Khi một Cognac được phối từ eau-de-vie của Grande Champagne và Petite Champagne, trong đó Grande Champagne chiếm tối thiểu 50%, rượu có thể mang chỉ dẫn Fine Champagne.

Fine Champagne vì thế không phải cru thứ bảy.

Borderies

Borderies có diện tích nhỏ hơn những vùng như Fins Bois.

Eau-de-vie từ khu vực này thường được nhắc đến với nét hoa, đôi khi có violet, cùng cảm giác tròn hơn khi trưởng thành.

Dù vậy, cru chỉ là một phần của câu chuyện. Cách chưng cất và trưởng thành của từng nhà vẫn quyết định rất nhiều.

Fins Bois

Fins Bois là một trong những cru có diện tích lớn và cung cấp eau-de-vie cho nhiều blend Cognac.

Phong cách thường được nói tới theo hướng trái cây và trưởng thành tương đối nhanh, nhưng từng chai vẫn cần được đánh giá riêng.

Bons Bois và Bois Ordinaires

Hai cru này ít xuất hiện trong câu chuyện mua Cognac phổ thông, nhưng lại đáng xem nếu người uống muốn tìm hiểu nguồn gốc cụ thể thay vì chỉ chọn bằng VSOP hay XO.

Các sản phẩm Cognac nổi bật tại Kho Rượu 68

Những chai dưới đây không phải bảng xếp hạng.

Chúng được chọn vì đứng ở những điểm khá khác nhau của thế giới Cognac: từ VS trẻ, VSOP dễ tiếp cận cho tới XO và vintage theo cru.

Hennessy VS

Hennessy VS là lựa chọn dễ hiểu khi muốn bắt đầu với một Cognac trẻ của nhà Hennessy.

Hướng hương hiện được Kho Rượu 68 mô tả bằng trái cây chín, hạt, vani, gia vị và gỗ.

So với XO, VS có nhịp nhanh hơn và phần nhiệt cồn dễ nhận hơn. Đổi lại, nó linh hoạt khi dùng nguyên chất, với đá hoặc trong những công thức cocktail cần Cognac.

Hennessy VSOP

Hennessy VSOP đưa người uống sang một hướng trưởng thành hơn.

Trái cây chín vẫn còn, nhưng vani, gia vị và gỗ hiện rõ hơn. Với người muốn một chai có thể rót sau bữa ăn mà chưa muốn đi quá sâu vào phong cách XO, VSOP thường dễ cân nhắc.

Hennessy XO

Hennessy XO nằm ở một cấu trúc khác.

XO yêu cầu eau-de-vie trẻ nhất trong blend phải trưởng thành ít nhất 10 năm. Hướng hương vì thế thường chuyển nhiều hơn sang trái cây chín, trái cây khô, gia vị và gỗ.

Chai này hợp với kiểu rót lượng nhỏ và uống chậm hơn là dùng như một Cognac pha chế thông thường.

Réviseur XO Cognac

Réviseur XO Cognac cho thêm một điểm so sánh ngoài Hennessy.

Phần mô tả hiện tại đi về trái cây chín, mật ong và gỗ sồi. Khi đặt cạnh Hennessy XO, điều nên so không chỉ là giá mà còn là cách từng nhà xử lý trái cây, độ ngọt cảm nhận và gỗ.

Lhéraud Grande Champagne 1973

Lhéraud Cognac Grande Champagne 1973 thuộc nhóm khác hẳn những blend VSOP hay XO quen thuộc.

Đây là Cognac vintage mang chỉ dẫn Grande Champagne và có nồng độ 48% ABV trên sản phẩm hiện tại.

Với dạng chai này, vintage, cru, nhà Cognac, nồng độ và tình trạng thực tế của chai đáng quan tâm hơn việc cố đưa nó vào phép so VSOP – XO thông thường.

Giá rượu Cognac

Giá Cognac không chỉ đi theo ba chữ VS, VSOP và XO.

Thương hiệu, cấu trúc tuổi, cru, vintage, dung tích, phiên bản, hộp và nguồn cung đều có thể tạo ra chênh lệch lớn.

Ở nhóm dưới khoảng một triệu đồng, người mua thường gặp Cognac trẻ như VS.

Khi ngân sách tăng lên khoảng một đến vài triệu đồng, lựa chọn VSOP rộng hơn. Đây cũng là khoảng phù hợp nếu muốn một Cognac có thêm chiều sâu từ gỗ nhưng vẫn giữ khá nhiều trái cây.

XO thường bước sang mức cao hơn rõ rệt.

Còn với Cognac vintage hoặc chai ghi cụ thể cru, giá có thể cách rất xa các dòng thương mại thông thường.

Vì vậy, khi so hai chai, hãy đối chiếu đúng:

• Tên phiên bản.
• Dung tích.
• ABV.
• Phân hạng hoặc vintage.
• Mẫu hộp.
• Tình trạng chai.
• Giá tại đúng thời điểm mua.

Giá cao hơn không tự động đồng nghĩa chai đó hợp người uống hơn.

Một người thích hoa, trái cây và phần gỗ vừa phải hoàn toàn có thể thấy VSOP hợp gu hơn XO.

Cách chọn rượu Cognac theo nhu cầu

Chọn Cognac cho bàn tiệc

Nếu bàn có nhiều người và chưa biết rõ gu từng khách, VSOP thường dễ chia sẻ hơn.

Trái cây vẫn còn rõ, phần gỗ đã có độ trưởng thành và cách phục vụ cũng linh hoạt. Có thể thử nguyên chất trước, sau đó thêm một viên đá lớn nếu người uống thích rượu dịu và lạnh hơn.

Với rượu mạnh 40% ABV trở lên, lượng rót vừa phải là đủ để theo dõi hương.

Chọn Cognac làm quà tặng

Với quà tặng, bắt đầu từ gu người nhận.

Người đã quen Hennessy thường dễ nhận biết VSOP hoặc XO. Người thực sự quan tâm Cognac lại có thể thích một chai ghi cru hoặc vintage bởi nó cho thêm câu chuyện về vùng và năm.

Ngoài thương hiệu, nên nhìn tới phân hạng, dung tích, mẫu hộp và tình trạng chai.

Nếu người nhận vốn thích malt, ngũ cốc, khói hoặc thùng Sherry hơn rượu chưng cất từ nho, một chai Whisky nhập khẩu có khi lại đúng gu hơn Cognac.

Chọn Cognac để tiếp khách

Không cần chọn chai quá lạ khi chưa rõ khẩu vị người đối diện.

Một VSOP của nhà quen thuộc thường đủ trái cây, gia vị và gỗ để có chuyện nói mà không khiến người uống phải làm quen với phong cách quá riêng.

Nếu khách đã quen Cognac và thích trái cây khô, hạt cùng nét gỗ sâu hơn, XO hoặc một Cognac theo cru sẽ đáng xem hơn.

Chọn Cognac theo ngân sách

Ngân sách thấp hơn không có nghĩa phải chọn chai “kém”.

VS phù hợp khi cần phong cách trẻ và cách dùng linh hoạt. VSOP hợp với người muốn thêm độ trưởng thành nhưng chưa cần nhiều gỗ. XO dành cho người thực sự thích kiểu hương trầm hơn.

Ở nhóm vintage, đừng mua chỉ vì năm trên nhãn.

Hãy nhìn cả cru, nhà sản xuất, nồng độ và tình trạng chai.

Rượu Cognac hợp với món ăn nào?

Cognac có thể đi cùng đồ ăn khá tốt nếu cường độ món và rượu không chênh nhau quá nhiều.

Vịt quay

Mỡ, da nướng và vị ngọt của thịt vịt hợp với Cognac có vỏ cam, trái cây chín, gỗ và gia vị.

Nếu có sốt, kiểu ít đường thường dễ phối hơn sốt quá ngọt.

Bò hoặc cừu nướng

Lớp cháy cạnh của thịt nối khá tự nhiên với gỗ, tiêu và gia vị trong Cognac.

VSOP hoặc XO thường đứng cạnh món thịt đậm vị tốt hơn Cognac rất trẻ.

Phô mai

Comté, Gouda già hoặc Cheddar lâu năm đều đáng thử.

Vị béo, mặn và hạt của phô mai thường làm vani, hạt rang và trái cây khô trong Cognac dễ nhận hơn.

Chocolate đen

Chocolate khoảng 60–75% cacao thường là vùng khá dễ ghép.

Quá đắng sẽ che trái cây. Quá ngọt lại khiến nhiệt cồn nổi rõ.

Hạt rang và trái cây khô

Hạnh nhân, hạt phỉ, óc chó, mơ khô hoặc nho khô là lựa chọn đơn giản.

Đặc biệt với XO, đôi khi chỉ cần một ít hạt rang là đủ để ngồi với ly rượu khá lâu.

Mua rượu Cognac chính hãng tại Hà Nội

Với Cognac, màu rượu đẹp hay quét được QR chưa đủ để kết luận nguồn hàng.

Khi chọn chai có giá trị cao, nên đối chiếu đồng thời thương hiệu, phiên bản, phân hạng, dung tích, ABV, mẫu chai – hộp, seal/nắp, nhãn phụ trong trường hợp áp dụng và tình trạng thực tế của sản phẩm.

QR và mã vạch hữu ích để kiểm tra thông tin, nhưng có thể bị sao chép. Chúng không nên là căn cứ duy nhất để kết luận một chai thật hay giả.

Kho Rượu 68 hiện công bố địa điểm tại Số 10 Nguyễn Cao, Hà Nội. Với Cognac vintage, hộp quà hoặc đơn nhiều chai, nên xác nhận ảnh thực tế, tình trạng hộp, số lượng đồng nhất và giá tại thời điểm đặt.

Cognac thuộc nhóm rượu mạnh nhập khẩu. Nếu muốn hiểu kỹ hơn ranh giới giữa Cognac và các loại rượu chưng cất từ nho khác, có thể đọc tiếp phần rượu Brandy.

Câu hỏi thường gặp về rượu Cognac

Cognac có phải Brandy không?

Có.

Cognac là một loại Brandy có nguồn gốc và điều kiện sản xuất được bảo hộ. Không phải Brandy sản xuất ở nơi khác đều có thể gọi là Cognac.

Cognac được làm từ loại nho nào?

Ugni Blanc là giống nho chủ đạo, chiếm khoảng 98% vườn nho Cognac.

Ngoài ra còn có một số giống được quy chuẩn cho phép như Colombard, Folle Blanche, Montils và Folignan.

VS, VSOP và XO khác nhau thế nào?

Khác nhau trước hết ở tuổi của eau-de-vie trẻ nhất trong blend.

VS tối thiểu 2 năm, VSOP 4 năm và XO 10 năm. XXO yêu cầu tối thiểu 14 năm.

Cognac XO có luôn tốt hơn VSOP không?

Không thể kết luận như vậy.

XO có yêu cầu tuổi tối thiểu cao hơn nhưng người thích trái cây sáng, ít gỗ và cách dùng linh hoạt vẫn có thể hợp VSOP hơn.

Cognac thường bao nhiêu độ?

Cognac đưa ra thị trường cho người tiêu dùng phải đạt tối thiểu 40% ABV.

Rất nhiều chai phổ biến được đóng ở 40%, nhưng vẫn có Cognac cao hơn mức này.

Fine Champagne Cognac có phải Champagne không?

Không.

Fine Champagne là chỉ dẫn Cognac dành cho blend chỉ gồm Grande Champagne và Petite Champagne, trong đó Grande Champagne chiếm ít nhất 50%.

Nó không phải rượu Champagne sủi bọt.

Người mới uống Cognac nên bắt đầu với VS hay VSOP?

Nếu muốn uống nguyên chất và tìm hiểu hương vị, VSOP thường là khoảng dễ làm quen.

Nếu chủ yếu dùng Cognac trong cocktail hoặc muốn phong cách trẻ hơn, VS cũng có lý do riêng để chọn.

Cognac nên uống nguyên chất hay với đá?

Cả hai đều được.

Nên thử nguyên chất trước để cảm nhận mùi ban đầu. Sau đó, nếu muốn giảm cảm giác nóng và làm rượu lạnh hơn, có thể thêm một viên đá lớn.

Nhiệt độ thấp cũng làm một phần hương hoa và trái cây khép lại, nên đây chủ yếu là lựa chọn theo sở thích.

Cognac có cần dùng decanter không?

Không bắt buộc.

Cognac không cần được decant để “thở” như một số rượu vang. Decanter với Cognac phần lớn phục vụ cách trình bày và rót.

Một chiếc ly tulip có miệng thu nhẹ thường hữu ích hơn nếu mục tiêu là ngửi rõ các tầng hương.

Cognac có tiếp tục già đi trong chai không?

Không.

Tuổi trưởng thành của Cognac được hình thành khi eau-de-vie còn ở trong thùng. Sau khi đóng chai, rượu không tiếp tục tăng tuổi theo cách đó.

Cognac và Whisky khác nhau thế nào?

Khác ngay từ nguyên liệu và hệ quy định.

Cognac được tạo từ vang nho trắng và gắn với vùng Cognac của Pháp. Whisky được chưng cất từ ngũ cốc và có nhiều hệ thống riêng tại Scotland, Ireland, Hoa Kỳ, Nhật Bản và những quốc gia khác.

Nếu muốn đặt hai nhóm cạnh nhau trước khi chọn, có thể xem danh mục rượu Whisky chính hãng.

Muốn đọc sâu hơn về Cognac, Brandy, Whisky, phân hạng tuổi và cách thưởng thức rượu mạnh, có thể tiếp tục tại Kiến thức Rượu Ngoại.

Rượu, bia không dành cho người dưới 18 tuổi. Không lái xe sau khi sử dụng đồ uống có cồn. Thưởng thức có trách nhiệm.